Latijns-Amerika in Beweging

Politiek

zaterdag, 28 juni 2014 11:11

In Mexico botsen hervormingen met WK-gekte

De Mexicaanse president Enrique Peña Nieto laat weten te dromen van de finale van het WK voetbal. In een opinieartikel in de New York Times beweert journalist en schrijver Francisco Goldman echter dat het, behalve een persoonlijke aspiratie, ook een tactische politieke zet is van Peña Nieto. Hij zou een reeks geplande binnenlandse hervormingen doen verhullen achter de WK-koorts.

Peña Nieto, en de Mexicaanse regering in het algemeen, zouden het Wereldkampioenschap Voetbal wellicht in hun eigen voordeel gebruiken. Debatten over een belangrijke nieuwe energiewet en telecomwet, vielen in Mexico precies gelijk met de groepsfase van het WK voetbal. Dit gebeurde allemaal tegen een achtergrond van een winst op Kameroen met 1-0, een 0-0 tegen Brazilië en een ruime overwinning op Kroatië met 3-1.

Mexico geeft energiemarkt vrij

Olie is een gevoelig onderwerp in Mexico: de onteigening van de industrie in 1938 markeert nog altijd een punt van nationale trots. Al driekwart eeuw is de winning van olie een monopolie van de Mexicaanse staat en veel mensen zien dat als de ziel van de Mexicaanse soevereiniteit. De vorig jaar gekozen Peña Nieto heeft de gedeeltelijke liberalisering van de oliemarkt tot een van zijn speerpunten gemaakt. Hij wil het monopolie van staatsoliebedrijf Pemex breken, om de olieproductie in Mexico te stimuleren. Die neemt al jaren af, waardoor ook de inkomsten voor de Mexicaanse overheid dalen. Door buitenlandse oliebedrijven binnen te laten, kan het land volgens hem de productie opvoeren en meer investeringen binnenhalen, wat moet leiden tot meer economische groei.

Mexico maakte in december officieel een einde aan het staatsmonopolie op de oliewinning. Door deze aanpassing in de Mexicaanse grondwet kunnen voor het eerst in 75 jaar nu ook buitenlandse oliemaatschappijen meeprofiteren van de olierijkdom. Wat nu wordt besproken zijn de regels die bepalen hoe die contracten en concessies eruit zouden komen te zien, en wie er toezicht houdt op het proces.

Aanhangers van de president stellen dat, indien er geen buitenlandse investeringen zouden worden toegelaten, Mexico binnen tien jaar zal veranderen in een olie-importerend in plaats naar  een olie-exporterend land. De olievoorraden zouden namelijk moeilijk te bereiken zijn en Pemex zou niet over de middelen beschikken om ze te exploiteren. De politieke linkervleugel van het land is fel tegen de privatisering van de oliesector en stelt dat de inmenging van buitenlandse multinationals ten koste zal gaan van Mexico zelf. Het is volgens hen het weggeven van de industrie aan multinationals. 

Telecomwet damt vrijheid van meningsuiting in

De geringe demonstraties tegen de invoering van een nieuwe telecomwet maakte de invloed van het WK pijnlijk duidelijk. In april gingen er nog duizenden mensen de straat op, maar afgelopen maand kwam slechts een handjevol demonstranten opdagen.

Een Federale Telecommunicatiewet is opgesteld om de gehele Mexicaanse bevolking toegang tot internet te verschaffen. In Mexico had in 2012 slechts veertig procent van de bevolking toegang tot internet, en twintig procent had internet thuis. Onder de wet wordt een toezichthouder in het leven geroepen die grote mediabedrijven controleert en concurrentieregels voor de sector vaststelt. De nieuwe wet zou het internet moeten democratiseren en het monopolie van Televisa, het grootste Spaanstalige mediaconglomeraat van de wereld, moeten indammen. 

Maar algemene voorwaarden aan de wet stellen dat internettoegang soms aan banden gelegd kan worden, bijvoorbeeld als de openbare veiligheid in het geding is. De autoriteiten zouden lokale stiltezones over protesten mogen werpen, door internet-, telefoon- en radiosignalen (deels) te blokkeren, in een poging de communicatie te verstoren. De telecomwet maakt hiermee inbreuk op de privacy van internetgebruikers. 

Hoewel de nieuwe telecommunicatiewet beoogt de concurrentie te vergroten, is het mogelijk dat kleinere exploitanten niet genieten van grote voordelen. Netwerktoegang tot de belangrijkste concurrent zou meer problemen dan verwacht opleveren. Hiermee blijft de telecommunicatiemarkt gedomineerd door Televisa

Mexicaanse inwoner slachtoffer tijdens WK voetbal

In eigen land wordt Peña Nieto voornamelijk gezien als een pop van  de almachtige PRI. Schrijver en journalist Francisco Goldman schreef er een vurig opiniestuk over in The New York Times. Goldman wijst op het feit dat president Nieto recentelijk nog op de voorpagina van het Amerikaanse tijdschrift Time werd neergezet als de redder van Mexico. “In het buitenland wordt hij gezien als een moderne hervormer en een toegewijde partner in de strijd tegen de beruchte drugskartels. Veel Mexicanen zien daarentegen een andere president – een president die verkozen is met 38% van de stemmen in een verkiezingsstrijd die ontsierd werd door beschuldigingen van het kopen van stemmen en andere onregelmatigheden.”

Met alle diepzee- en schaliegasreserves die op het moment onaangeraakt blijven, beweert de PRI dat het geen weken kan wachten met de hervormingen. “Het politieke leven gaat gewoon door tijdens een voetbalevenement” zegt PRI senator David Penchyna. “Dit heeft niets te maken met het afleiden van de aandacht. We hebben vertrouwen in de volwassenheid en verantwoordelijkheid van de Mexicaanse inwoners”. 

Mexico is een voetballievend land en gezien het feit dat de debatten vol zitten met technische termen en deftigheden, is het onwaarschijnlijk dat er veel aandacht naar de hervormingen zal uitgaan. Ten grondslag aan het wantrouwen ligt een decennialange institutionalisering van corruptie. Mexico kent een geschiedenis van het uitvoeren van controversiële maatregelen tijdens belangrijke voetbalwedstrijden. Tijdens de viering van een overwinning op El Salvador in 2009,  hief de toenmalige president Calderon al eens een elektriciteitsbedrijf op dat resulteerde in een massaontslag. 

Reageer

  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Toegelaten HTML-tags: <a> <em> <i> <strong> <b> <cite> <blockquote> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd> <h2> <h3> <h4> <hr>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.

Meer informatie over formaatmogelijkheden

By submitting this form, you accept the Mollom privacy policy.